FaclairDictionary EnglishGàidhlig

Meet John Urquhart Coinnich ri Iain Urchardan

Video, Gaelic transcription, English translation and vocabulary from the programme Leugh Mi Bhidio le tar-sgrìobhadh, eadar-theangachadh is briathrachas bhon phrògram Leugh Mi

(Originally added to Watch Gaelic in 2017.) (Air a chur ri Coimhead Gàidhlig an toiseach ann an 2017.)

Video is playing in pop-over.

Coinnich ri Iain Urchardan

[Anna NicLeòid] Cuiridh mi geall gun robh Ballet Shoes gu math eadar-dhealaichte bhon an togail a fhuair thusa?

[Iain Urchardan] Bòtannan Argyll a bha oirnne nuair a bha mise beag.

[Anna NicLeòid] Na làithean a bhodraig thu le bòtannan.

[Iain Urchardan] Sin e! Gu tur eadar-dhealaichte, dh’fheumainn a ràdh. Thogadh mise ann an Burgh an toiseach, baile beag air taobh sear Na Hearadh anns Na Bàigh. Cha robh rathad mòr a-steach ann. Cha robh solais an dealain ann. Cha robh uisge a’ ruith tro phìob. Dh’fheumamaid a’ dol dhan an tobar agus mar sin, bha e gu math, gu math eadar-dhealaichte bhon a’ bhaile-mhòr Àtha Cliath.

[Anna NicLeòid] Agus dè seòrsa cur-seachadan a bh’ agad?

[Iain Urchardan] Bhithinn-sa a’ cur mo mhàthar às a ciall fad na h-ùine, bhithinn a’ dol a chluiche aig aibhnichean, bhithinn a’ dol sìos chun a’ chladaich gu na geodhannan agus a’ plubadaich mun cuairt mar sin fad na h-ùine, a h-uile h-àite far nach bu chòir dhomh dhol, bhithinn-sa a’ dol.

[Anna NicLeòid] A thaobh a bhith a’ leughadh a-nise, an robh ùidh ann a bhith a’ leughadh an uair ud?

[Iain Urchardan] Cha robh ùidh agam-sa ann an leughadh idir. Na h-aon rudan a chanainn a bhithinn a’ leughadh ’s e irisean le dealbhan annta. Mur a biodh dealbhan annta, cha robh e a’ dol a dhèanamh cus feum dhòmhsa, bha faclan leotha fhèin ro lom agus mar sin, bhithinn-sa leughadh nan irisean a bhiodh ann airson balaich mar Commando agus Victor ’s rudan mar sin. Eil fhios agad? Bha mi ag iarraidh a bhith nam ghaisgeach, ’s bha mi ag iarraidh faicinn cò ris a bha beatha a’ ghaisgich coltach.

[Anna NicLeòid] Ach bha sgeulachdan cudromach ged nach robh thu a’ leughadh, bha na h-irisean a bha sin, ach bha sgeulachdan ionadail cudromach dhut cuideachd, nach robh?

[Iain Urchardan] Tha sin fìor, sin an riochd anns an tig na sgeulachdan thugamsa tro bheul-aithris. Bha an dòigh sin fhathast gu math beò far an do thogadh mise agus bu toigh leam eagalach nuair a bha daoine ag innse nan sgeulachdan.

[Anna NicLeòid] Mar sin dheth, bha cur-seachadan gu leòr a thaobh a bhith a’ cluinntinn nan sgeulachdan. Dè a’ chiad leabhar a tha thusa air taghadh dhuinn a-nochd? Dè a’ chiad leabhar a tha thu a’ dol a shealltainn dhuinn?

[Iain Urchardan] Tha mise air fear a thaghadh ann an seo leis an ainm Wild at Heart sgrìobhte le fear à Canada, John Eldredge.

[Anna NicLeòid] ’S tha adhbhar pearsanta agad airson an leabhar a tha sin a thoirt a-steach, nach eil?

[Iain Urchardan] Tha, tha sin fìor. Bha an leabhar seo uabhasach, uabhasach cudromach dhòmhsa a chionn ’s gun do chaill mi m’ athair nuair a bha mi dà bhliadhna a dh’ aois. Agus dh’fhairich mise an toll mòr a bha sin on a’ chiad thuigse a bh’ agam gun robh mi air a chall ach bha an t-eagal orm guth a chantainn ri daoine timcheall orm mu dheidhinn an tuill a bha seo. Bhiodh tu a’ coimhead caran bog. Agus mar sin anns an dòigh uabhasach Gàidhealach, chleith mi gun robh an toll seo na mo bhroinn agus, bhithinn a’ cur ìomhaigh orm gun robh a h-uile càil cho dòigheil ‘s a ghabhadh a bhith. Ach tha fios a’m gun robh mi uair an dèidh uair an dèidh uair nam bhalachan a’ smaoineachadh rudan mar “Saoil an còrdadh seo ris-san? Nam biodh esan an seo, an dèanadh esan mar seo e? Saoil am moladh e mi? Saoil a bheil e toilichte leam?” Rudan mar sin, sin na seòrsa cheistean, ach cha b’ urrainn dhomh freagairt sam bith fhaighinn.

[Anna NicLeòid] Is dè fhuair thu às an leabhar a tha sin ma-thà?

[Iain Urchardan] Seo an leabhar a rinn cuideachadh dhòmhsa a chionn fhuair mi a-mach, son a’ chiad uair, gu bheil e ceart gu leòr na ceistean seo a bhith agad. Agus cuideachd na faireachdainnean agus an cràdh, agus fiù ’s na deòir a’ leigeil às nuair a tha thu a’ caoidh. Bha mise ga ainmeachadh mar tholl, ach John Eldredge, ’s e sìc-eòlaiche a th’ ann agus thuirt esan gur e lot a th’ ann air an taobh a-staigh agus gu feum daoine a bhith onarach mu dheidhinn agus a bhith fìor mu dheidhinn cò iad dhà-rìribh. Agus rud a bha gu math inntinneach, bha e ag ràdh gu bheil fireanntas uabhasach, uabhasach cudromach do bhalach, gu bheil thu a’ faighinn fireanntas o d’ athair mar gum b’e. Bha mise uabhasach fortanach anns Na Hearadh a chionn oir bha màthair air leth agam, so fhuair mi boireanntas gu leòr agus ann an dòigh bha dithis mhàthraichean agamsa, bha piuthar mo mhàthar, Mòrag Bheag, bha i cho math dhomhsa agus gun robh i dìreach fiadhaich fhèin. ’S bha dithis pheathraichean agam. Ach bha mi a’ faireachdainn gu làidir gun robh mi ag iarraidh rudeigin a bharrachd.

Chaidh am prògram seo, Leugh Mi, a chraoladh an toiseach ann an 2015.

 

 


Sign-up to our newsletter!

Weekly Gaelic to your inbox, with audio!